نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

• عمادالدین احراری ¹
• رامین حبیبی کلیبر ²
• جواد مصرآبادی ³
• ابوالفضل فرید ⁴

¹ دانشجوی دکتری روان‌شناسی تربیتی ، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه شهید مدنی آذربایجان، تبریز، ایران

² استاد، گروه علوم تربیتی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه شهید مدنی آذربایجان، تبریز، ایران

³ استاد، گروه علوم تربیتی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه شهید مدنی آذربایجان، تبریز، ایران.

⁴ دانشیار، گروه علوم تربیتی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه شهید مدنی آذربایجان، تبریز، ایران

چکیده

زمینه و هدف: یادگیری خودراهبر به‌عنوان یکی از مهارت‌های کلیدی موفقیت در عصر حاضر، به‌تازگی مورد توجه محققان حوزه عادات ذهنی قرار گرفته است. بر این اساس، هدف پژوهش حاضر، بررسی اثربخشی بسته توانمندسازی عادات ذهنی مبتنی بر مدل کاستا و کالیک بر یادگیری خودراهبر دانش‌آموزان دختر پایه هشتم متوسطه بود.

داده‌ها و روش: این پژوهش به شیوه نیمه‌آزمایشی با طرح پیش‌آزمون ـ پس‌آزمون همراه با گروه کنترل و مرحله پیگیری دو‌ماهه انجام شد. جامعه آماری پژوهش را کلیه دانش‌آموزان دختر پایه هشتم شهرستان خواف در سال تحصیلی ۱۴۰4-۱۴۰3 تشکیل می‌داد که پس از انتخاب یک مدرسه به‌صورت در دسترس، 40 نفر از دانش‌آموزان به‌صورت تصادفی در دو گروه 20 نفری آزمایش و کنترل گمارده شدند. گروه آزمایش طی 16 جلسه ۹۰ دقیقه‌ای تحت آموزش بسته توانمندسازی عادات ذهنی مبتنی بر مدل کاستا و کالیک قرار گرفت. داده‌ها با استفاده از پرسشنامه توانایی یادگیری خودراهبر چنگ و همکاران (2010) جمع‌آوری و با روش آماری تحلیل واریانس با اندازه‌گیری مکرر تحلیل شد.

یافته‌ها: یافته‌ها نشان داد که اجرای بسته توانمندسازی عادات ذهنی در مراحل پس‌آزمون و پیگیری، تأثیر معناداری بر بهبود تمامی مؤلفه‌های یادگیری خودراهبر در گروه آزمایش نسبت به گروه کنترل داشته است .(p<0.05)

نتیجه‌گیری: بسته توانمندسازی مبتنی بر عادات ذهنی کاستا و کالیک می‌تواند ابزاری اثربخش برای ارتقا یادگیری خودراهبر در دانش‌آموزان دختر پایه هشتم باشد. بر این اساس، نتایج این پژوهش می‌تواند در طراحی فعالیت‌ها و تدوین محتوای آموزشی برای دانش‌آموزان دختر پایه هشتم متوسطه، باهدف تقویت یادگیری خودراهبر آنان، مورد استفاده قرار گیرد.

کلیدواژه‌ها

• توانمندسازی
• عادات ذهنی
• مدل کاستا و کالیک
• یادگیری خودراهبر
• دانش‌آموزان دختر
• پایه هشتم

عنوان مقاله [English]

Investigating the Effectiveness of Habits of Mind Empowerment Package Based on Costa and Kallick's Model on Self-Directed Learning in Eighth-Grade Female Students

نویسندگان [English]

• Emad Aldin Ahrari ¹
• Ramin Habibi Kaleybar ²
• Javad Mesrabadi ³
• Abolfazl Farid ⁴

¹ PhD Student of Educational Psychology, Faculty of Educational Sciences and Psychology, Azarbaijan Shahid Madani University, Tabriz, Iran

² Professor, Department of Educational Sciences, Faculty of Educational Sciences and Psychology, Azarbaijan Shahid Madani University, Tabriz, Iran

³ Professor, Department of Educational Sciences, Faculty of Educational Sciences and Psychology, Azarbaijan Shahid Madani University, Tabriz, Iran.

⁴ Associate Professor, Department of Educational Sciences, Faculty of Educational Sciences and Psychology, Azarbaijan Shahid Madani University, Tabriz, Iran.

چکیده [English]

Background and aim: Self-directed learning, as one of the key success skills in the present era, has recently attracted the attention of researchers in the field of Habits of Mind. Accordingly, this study aimed to examine the effectiveness of habits of mind empowerment package, based on Costa and Kallick’s model, on self-directed learning among eighth-grade female middle school students.

Data and method: This study employed a quasi-experimental design with a pretest–posttest control group and a two-month follow-up phase. The statistical population consisted of all eighth-grade female students in Khaf city during the 2024–2025 academic year. After selecting one school through convenience sampling, 40 students were randomly assigned to experimental and control groups (n = 20 each). The experimental group received 16 ninety-minute sessions of training based on the habits of mind empowerment package. Data were collected using the self-directed Learning ability Scale developed by Cheng et al. (2010) and analyzed through repeated measures ANOVA.

Findings: The finding indicated that the implementation of the empowerment package significantly improved all components of self-directed learning in the experimental group compared to the control group in both posttest and follow-up phases (p < 0.05).

Conclusion: Habits of mind-based empowerment package offers an effective means for enhancing self-directed learning in eighth-grade female students. Accordingly, the results of this study may be utilized in designing activities and developing educational content for eighth-grade female students at the middle school level, with the aim of enhancing their self-directed learning.

کلیدواژه‌ها [English]

• Empowerment
• Habits of Mind
• Costa and Kallick's Model
• Self-Directed Learning
• Female Students
• Eighth-Grade