مقاله پژوهشی
امید صفری؛ غلامرضا صفری
چکیده
امروزه ازجمله مفاهیمی که توجه پژوهشگران حوزۀ روان‌شناسی و سازمانی را به خود جلب کرده، ارتباط رشد حرفه‌ای و اعتبار سازمانی با درگیری شغلی است. هدف از این تحقیق تعیین ارتباط بین رشد حرفه‌ای و اعتبار سازمانی با درگیری شغلی در معلمان دورۀ متوسطۀ اول شهرستان ممسنی بود. این تحقیق کاربردی و از نوع توصیفی و هم‌بستگی بود. جامعۀ آماری این ...
بیشتر
امروزه ازجمله مفاهیمی که توجه پژوهشگران حوزۀ روان‌شناسی و سازمانی را به خود جلب کرده، ارتباط رشد حرفه‌ای و اعتبار سازمانی با درگیری شغلی است. هدف از این تحقیق تعیین ارتباط بین رشد حرفه‌ای و اعتبار سازمانی با درگیری شغلی در معلمان دورۀ متوسطۀ اول شهرستان ممسنی بود. این تحقیق کاربردی و از نوع توصیفی و هم‌بستگی بود. جامعۀ آماری این تحقیق، تمام معلمان دورۀ متوسطۀ اول شهرستان ممسنی به تعداد 301 نفر بود که از این تعداد 170 نفر به‌عنوان نمونه و به روش نمونه‌گیری تصادفی خوشه‌ای با محقق همکاری کردند. ابزار جمعآوری داده‌ها پرسشنامههای استاندارد اعتبار سازمانی سرمد و دیگران (1390)، رشد حرفه‌ای آکفیلت و کوت (2005) و درگیری شغلی قنبری و دیگران (1394) بود. برای توصیف داده‌ها از روشهای آمار توصیفی و برای تجزیه‌وتحلیل استنباطی داده‌ها از روشهای آماری ضریب هم‌بستگی پیرسون و رگرسیون استفاده شد. نتایج حاصل از تحقیق نشان داد که بین رشد حرفه‌ای و اعتبار سازمانی با درگیری شغلی رابطۀ مثبت و معناداری وجود دارد و همچنین نتایج حاصل از تحقیق نشان داد که رشد حرفه‌ای و اعتبار سازمانی قابلیت پیشبینی معنادار درگیری شغلی آزمودنیها را دارد (P≤0.001).
مقاله پژوهشی
اسماعیل دویران
چکیده
پیشینه و اهداف هم‌افزایی الگویی آموزشی برگرفته از رویکرد ساختن گرا است که بنیاد اصلی آن مبتنی بر برنامه‌ریزی گروهی و مشارکتی است. الگوی هم‌افزایی در آموزش دروس مکان محور به دلیل ساختار داده مکانی آن بیشترین کاربرد را دارد. بنیاد دروس مکان محوری مبتنی بر محتوای جغرافیایی است. روش‌ها: این پژوهش با روش تفسیری مبتنی بر گردآوری ...
بیشتر
پیشینه و اهداف هم‌افزایی الگویی آموزشی برگرفته از رویکرد ساختن گرا است که بنیاد اصلی آن مبتنی بر برنامه‌ریزی گروهی و مشارکتی است. الگوی هم‌افزایی در آموزش دروس مکان محور به دلیل ساختار داده مکانی آن بیشترین کاربرد را دارد. بنیاد دروس مکان محوری مبتنی بر محتوای جغرافیایی است. روش‌ها: این پژوهش با روش تفسیری مبتنی بر گردآوری اطلاعات از منابع کتابخانه‌ای - اسنادی به بررسی روش هم‌افزایی آموزش دروس مکان محور رشته آموزش علوم اجتماعی دانشگاه فرهنگیان پرداخته است. یافته‌ها: یافته‌ها نشان می‌دهد الگوی هم‌افزایی با اهرم مشارکتی خود راهبر با تأکید بر کارگروهی دانشجو و تسهیل‌گری مدرس می‌تواند در یادسپاری و تصویرسازی ذهنی داده‌های مکانی به شیوه مؤثری عمل نماید. پیاده‌سازی مدل هم‌افزایی متناسب با مراحل خود به‌صورت گام‌به‌گام می‌باشد. بدین‌گونه که مدرس به‌عنوان تسهیل‌گر با توان هدایت گر، مشارکت‌محور، دانش گرا، اعتمادساز، انسجام‌بخش و هم‌افزا عمل می‌نماید. نتیجه‌گیری: هم‌افزایی با هدایت مدرس به شیوه خود راهبری گروهی با طی مراحل گروه‌بندی، تعریف، تسهیل‌گری، ایجاد هم‌افزایی، اعتباریابی، طبقه‌بندی، چرخش مفاهیم، اشتراک‌گذاری و ارزیابی، مطالب درسی مکان محور را آموخته و با تصویرسازی ذهنی، یادسپاری پایدار آن را کسب میکند.
مقاله پژوهشی
زهره حمزه لو
چکیده
این پژوهش با هدف ارزیابی عملکرد طرح شهاب در بهبود روند راهنمایی و هدایت تحصیلی دانش‌آموزان مقطع متوسطه در شهر ارومیه انجام شد. این مطالعه از نوع کاربردی بود و با استفاده از رویکرد ترکیبی (کمّی و کیفی) انجام گرفت در بخش کمّی، طرح تحقیق از نوع توصیفی-پیمایشی بود. جامعۀ آماری شامل مدیران، معلمان و دانش‌آموزان مقطع متوسطه در شهر ارومیه ...
بیشتر
این پژوهش با هدف ارزیابی عملکرد طرح شهاب در بهبود روند راهنمایی و هدایت تحصیلی دانش‌آموزان مقطع متوسطه در شهر ارومیه انجام شد. این مطالعه از نوع کاربردی بود و با استفاده از رویکرد ترکیبی (کمّی و کیفی) انجام گرفت در بخش کمّی، طرح تحقیق از نوع توصیفی-پیمایشی بود. جامعۀ آماری شامل مدیران، معلمان و دانش‌آموزان مقطع متوسطه در شهر ارومیه بود و با روش نمونه‌گیری خوشه‌ای چند مرحله‌ای، 10 مدرسه و در هر مدرسه مدیر، 10 معلم و 20 دانش‌آموز به‌عنوان نمونه انتخاب شدند. از پرسش‌نامۀ محقق‌ساخته برای گردآوری داده‌های کمی استفاده شد. در بخش کیفی، از روش تحلیل محتوای کیفی و مصاحبۀ نیمه‌ساختاریافته برای شناسایی چالش‌ها و موانع اجرای مؤثر طرح شهاب بهره گرفته شد. نتایج نشان داد که طرح شهاب تاحدزیادی، در بهبود روند راهنمایی تحصیلی دانش‌آموزان موفق بوده است؛ اما در زمینۀ بهبود هدایت تحصیلی دانش‌آموزان، عملکرد آن تا حدودی مطلوب ارزیابی شد. همچنین، چالش‌هایی مانند کمبود زیرساخت‌های فناورانه، کمبود منابع مالی، آموزش ناکافی معلمان و مقاومت برخی از دانش‌آموزان و والدین در پذیرش طرح شهاب شناسایی شد. درمجموع، یافته‌های این پژوهش نشان داد که برای ارتقای عملکرد طرح شهاب در تمامی ابعاد، توجه به رفع چالش‌ها و تقویت زیرساخت‌ها و آموزش کارکنان از ضروریات است.
مقاله پژوهشی
غفار کریمیان پور؛ شهلا حسینی؛ مینو امرالهی بیوکی؛ مدینه سهرابی
چکیده
این پژوهش با هدف بررسی نقش میانجی احساس تعلق به مدرسه در رابطۀ بین تعامل معلم-دانش‌آموز و تاب‌آوری تحصیلی در بین دانش‌آموزان متوسطۀ دوم طراحی شد. روش پژوهش توصیفی از نوع هم‌بستگی به روش معادلات ساختاری بود. جامعۀ آماری این پژوهش شامل دانش‌آموزان پسر مقطع متوسطۀ دوم شهرستان ثلاث باباجانی به تعداد 430 نفر بود که تعداد 205 ...
بیشتر
این پژوهش با هدف بررسی نقش میانجی احساس تعلق به مدرسه در رابطۀ بین تعامل معلم-دانش‌آموز و تاب‌آوری تحصیلی در بین دانش‌آموزان متوسطۀ دوم طراحی شد. روش پژوهش توصیفی از نوع هم‌بستگی به روش معادلات ساختاری بود. جامعۀ آماری این پژوهش شامل دانش‌آموزان پسر مقطع متوسطۀ دوم شهرستان ثلاث باباجانی به تعداد 430 نفر بود که تعداد 205 نفر با استفاده از روش نمونه‌گیری دردسترس، به‌عنوان نمونه انتخاب شدند. برای گردآوری داده‌ها از پرسش‌نامۀ تعامل معلم-دانش‌آموز موری و زواک (2011)، پرسش‌نامۀ احساس تعلق به مدرسۀ بری، بتی و وات (2004) و پرسش‌نامۀ تاب‌آوری تحصیلی مارتین (2006) استفاده شد. برای تجزیه‌وتحلیل داده‌ها از روشهای آمار توصیفی و استنباطی تحت نرم‌افزار اس‌پی‌اس‌اس نسخۀ 23 و برای بررسی برازش مدل پژوهش نیز از نرم‌افزار اسمارت پی‌ال‌اس استفاده شد. نتایج تحلیل داده‌ها نشان داد تعامل معلم-دانش‌آموز بر تاب‌آوری تحصیلی تأثیر مثبت و مستقیم دارد، احساس تعلق به مدرسه بر تاب‌آوری تحصیلی تأثیر مثبت و مستقیم دارد و تعامل معلم-دانش‌آموز بر احساس تعلق به مدرسه تأثیر مثبت و مستقیم دارد؛ همچنین تاب‌آوری تحصیلی در رابطۀ بین تعامل معلم-دانش‌آموز و تاب‌آوری تحصیلی نقش میانجی دارد؛ بنابراین می‌توان گفت که تعامل معلم-دانش‌آموز و احساس تعلق به مدرسه از متغیرهای مهم و مؤثر بر تاب‌آوری تحصیلی است که لازم است مورد توجه پژوهشگران حوزۀ تعلیم و تربیت قرار گیرد و برای طراحی اقدامات پیشگیرانه در جهت افزایش تاب‌آوری تحصیلی مورد استفاده قرار گیرد.
مقاله پژوهشی
ثریا قوره جیلی
چکیده
زمینه و هدف: چالش عمدهای که معلمان تازه‌کار با آن مواجه هستند، ناتوانی آنها برای حفظ کنترل کلاس درس است و رایج‌ترین درخواست معلمان برای کمک بیشتر با مدیریت کلاس درس ارتباط دارد. هدف اصلی پژوهش حاضر تدوین مدل مفهومی مدیریت کلاس اثربخش به روش فراترکیب برای مدارس ابتدایی بود. روش: این پژوهش با رویکردی کیفی و به روش فراترکیب انجام ...
بیشتر
زمینه و هدف: چالش عمدهای که معلمان تازه‌کار با آن مواجه هستند، ناتوانی آنها برای حفظ کنترل کلاس درس است و رایج‌ترین درخواست معلمان برای کمک بیشتر با مدیریت کلاس درس ارتباط دارد. هدف اصلی پژوهش حاضر تدوین مدل مفهومی مدیریت کلاس اثربخش به روش فراترکیب برای مدارس ابتدایی بود. روش: این پژوهش با رویکردی کیفی و به روش فراترکیب انجام گرفت. جامعۀ پژوهش شامل تمامی مطالعات و گزارش‌های پژوهشی اعم از مقالات و پایاننامه‌های فارسی و انگلیسی مرتبط با حوزۀ مدیریت اثربخش در کلاس درس بود. برای نمونه‌گیری، 140 مقاله با استفاده از کلیدواژه‌های مرتبط و از طریق پایگاه‌های علمی معتبر و مرور یافته‌های پژوهش در سال‌های 1970 م. تا 2023 م. انتخاب شد و نمونه‌گیری در ابتدا با مطالعۀ 350 پژوهش آغاز شد و در مرحلۀ اول پس از بررسی عناوین مطالعات، 97 مطالعه که نامرتبط با پژوهش حاضر بود، حذف شدند و 253 مطالعه باقی ماند. در مرحلۀ دوم چکیدۀ مطالعات مورد بررسی قرار گرفت و 73 مطالعۀ نامرتبط با پژوهش حاضر حذف شدند و 183 مطالعه باقی ماند؛ سپس در مرحلۀ آخر بعد از بررسی محتوا، 43 مطالعۀ نامرتبط با پژوهش حاضر حذف شدند و درنهایت 140 واحد مطالعاتی انتخاب و بررسی شد. برای کسب قابلیت اعتبار، کلیۀ کدگذاری‌ها و طبقات اولیه به خبرگان (اعضای هیئت علمی دانشگاه تهران) ارسال و از نظرات تأییدی و تکمیلی آنها در کلیۀ مراحل کار در جهت پیاده‌سازی، کدگذاری و تدوین مدل مفهومی استفاده شد و درنهایت، برای تجزیه‌وتحلیل کیفی داده‌های پژوهش حاضر از کدگذاری 3 مرحله‌ای اشتراوس و کوربین (1395) استفاده شد. یافته‌ها: بنابر یافته‌های به‌دست‌آمده در این پژوهش، مدلی مفهومی از مدیریت کلاس در مدارس ابتدایی براساس اصول و راهبردهایی اثربخش ترسیم شد. نتایج نشان داد که مدل شامل 4 دستۀ اصول مدیریت اثربخش و 2 دستۀ راهبرد مدیریت اثربخش است؛ اصول اثربخش شامل توسعۀ فردی (خوداثربخشی، خودنظارتی، خویشتنداری، مهارت ارتباطی، خودباوری، خودمدیریتی، تصمیم‌گیری مستقلانه)؛ تأمین نیازهای روان‌شناختی (توانمندی در روابط انسانی، داشتن استقلال، قابلیت‌ها و شایستگی‌ها)؛ حقوق فردی و جمعی (تعهدپذیری، احترام به حقوق فردی و دیگران)؛ ارتقای موفقیت تحصیلی (تشویق، رشد و موفقیت تحصیلی، فرصت برابر آموزشی، احساس دل‌بستگی) و راهبردهای مدیریت اثربخش (ایجاد جوّ حمایتی، مدیریت استرس، تفویض اجرای امور کلاس، شناخت دانش‌آموزان و توجه به آنها، گرایش به مشارکت در یادگیری، طراحی دستیابی به موفقیت، آموزش مهارت‌های کاربردی، تعیین اهداف، حق رأی و انتخاب) به راهبردهای تقویتی (انگیزش، مباحثه و مناظره، جلسۀ کلاسی دانش‌افزایی، سنجش رفتار، تصمیم‌گیری مشارکتی) طبقه‌بندی شد. نتیجه‌گیری: براساس یافته‌ها می‌توان نتیجه گرفت با تقویت راهبردهای اثربخش مدیریت کلاس معلمان، رشد و موفقیت دانش‌آموزان فراهم می‌گردد. با به‌کارگیری نتایج این مطالعه می‌توان به فهم بهتری از اصول مدیریت کلاس اثربخش در مدارس دست یافت و درنهایت، به توسعه و پیشرفت دانش‌آموزان کمک کرد.
مقاله پژوهشی
مهران عزیزی محمودآباد؛ سید یوسف رسولی؛ زینب غریبی بیدستانی
چکیده
حل مسئله از ارکان مهم آموزش ریاضی است و توسط شورای ملی معلمان ریاضی به عنوان هستۀ اصلی آموزش ریاضی معرفی شده است. پژوهش‌های اخیر در حوزۀ آموزش ریاضی و روان‌شناسی نشان دادهاند که بازنمایی‌های ریاضی به‌ویژه بازنمایی طرح‌وارهای نقش مهمی در تسهیل فرایند حل مسئله ایفا میکند. هدف این پژوهش بررسی نقش تعدیلی متغیرهای فردی ...
بیشتر
حل مسئله از ارکان مهم آموزش ریاضی است و توسط شورای ملی معلمان ریاضی به عنوان هستۀ اصلی آموزش ریاضی معرفی شده است. پژوهش‌های اخیر در حوزۀ آموزش ریاضی و روان‌شناسی نشان دادهاند که بازنمایی‌های ریاضی به‌ویژه بازنمایی طرح‌وارهای نقش مهمی در تسهیل فرایند حل مسئله ایفا میکند. هدف این پژوهش بررسی نقش تعدیلی متغیرهای فردی ازجمله توانمندی روانی-حرکتی، درک مطلب شنیداری، استقلال از زمینه و توانایی فضایی_دیداری در ارتباط با بازنمایی‌های طرح‌وارهای و توانایی حل مسائل (معمولی و غیرمعمولی) می‌باشد. پژوهش حاضر از نوع تحقیقات رابطه‌ای-هم‌بستگی است .نمونۀ پژوهش با استفاده از نرم‌افزار جی-پاور برابر با 720 نفر از کلیۀ دانش‌آموزان پایۀ ششم مدارس شهرستان بویراحمد است که به شیوۀ نمونه‌گیری تصادفی خوشه‌ای انتخاب شدند. ابزارهای پژوهش شامل آزمون مقیاس شایستگی ریاضی کودکان اوترخت، آزمون نقشینۀ فلانگان، آزمون شکل‌های نهفته، آزمون اجزاء فلانگان و آزمون درک مطلب خواندن کورپلاتی بوده‌اند. جهت تجزیه‌وتحلیل داده‌ها در این پژوهش، از تحلیل زیرگروه استفاده شده است. نتایج نشان داد که توانمندی روانی-حرکتی، درک مطلب شنیداری، استقلال از زمینه و توانایی فضایی-دیداری در پیوند با بازنمایی طرح‌وارهای و توانایی حل مسائل غیرمعمولی ریاضی (هر کدام در برخی مؤلفه‌ها) نقش تعدیلی دارد؛ ولی این متغیرها در عملکرد دانش‌آموزان در پاسخ‌گویی به مسائل معمولی (به‌جز در تعداد اندکی از مؤلفه‌های برخی متغیرهای خاص) تفاوتی ندارند.
